Nếu tuần này có ai chào anh chị "định cư Úc diện đầu tư 188", hãy hỏi lại đúng một câu: chương trình này còn nhận hồ sơ mới không, và cho tôi xem văn bản hiện hành.
Câu trả lời đúng là không, và đã không từ ngày 31/07/2024.
Chuyện gì đã xảy ra
Visa Business Innovation and Investment subclass 188 — quen gọi là visa 188 — là đường đi phổ biến nhất của người Việt sang Úc theo diện doanh nhân và đầu tư trong hơn một thập kỷ. Nó có năm nhánh, trong đó nhánh Significant Investor từng là lựa chọn của nhóm tài sản lớn.
Chương trình đóng vĩnh viễn với hồ sơ mới từ 31/07/2024. Toàn bộ năm nhánh, không trừ nhánh nào.
Lý do Bộ Di trú Úc nêu không phải lý do ngoại giao. Kết luận rà soát di trú là chương trình mang lại kết quả kinh tế kém cho Úc, và kết luận này có nghiên cứu của Bộ Tài chính cùng Uỷ ban Năng suất hậu thuẫn.
Hồ sơ nộp trước ngày đóng vẫn được xử lý. Người đang giữ visa 188 vẫn đi tiếp được sang subclass 888 để lấy thường trú, và nhánh gia hạn vẫn còn.
Thay thế là gì
National Innovation Visa, subclass 858. Nghe tên có chữ innovation nhưng đây không phải phiên bản mới của 188 — nó là thứ khác hẳn.
Cấp thường trú ngay, không qua bước tạm trú như 188. Nghe thì hấp dẫn hơn. Nhưng:
Không có mức đầu tư tối thiểu. Nghĩa là không thể dùng tiền để đáp ứng điều kiện.
Chỉ mời. Phải gửi bản thể hiện quan tâm trước, và chỉ được nộp hồ sơ nếu Bộ Di trú mời.
Đòi thành tựu được công nhận ở tầm quốc tế, cộng người bảo trợ có uy tín quốc gia hoặc quốc tế trong lĩnh vực đó. Các lĩnh vực ưu tiên gồm công nghệ trọng yếu, y tế, năng lượng tái tạo và giảm phát thải.
Chương trình được chia bốn bậc ưu tiên, xét theo vòng mời hằng tháng.
Ai còn phù hợp, ai không
Phù hợp: nhà nghiên cứu có công trình được trích dẫn quốc tế, người sáng lập doanh nghiệp công nghệ có kết quả đo được, chuyên gia trong lĩnh vực Úc đang thiếu, người có giải thưởng hoặc thành tựu được ghi nhận công khai.
Không phù hợp: người có tiền nhưng không có thành tựu được công nhận trong lĩnh vực ưu tiên. Đây là phần lớn khách hàng cũ của chương trình 188, và cần nói thẳng điều đó.
Vậy thay Úc bằng gì
Không có phương án nào tương đương một-đổi-một, vì Úc từng là nước phát triển lớn duy nhất còn đường đầu tư rộng cửa. Sau khi Úc đóng, các lựa chọn còn lại đều khác về bản chất:
- Canada Start-Up Visa — cần doanh nghiệp thật và thư hỗ trợ của tổ chức được chỉ định, không phải mua bằng tiền
- New Zealand — đã mở rộng các tuyến đầu tư trong năm 2025, đáng theo dõi
- Mỹ EB-5 — mua được bằng tiền, nhưng cần 800.000 USD và có mốc hạn 30/09/2026
- Hồng Kông New CIES — 30 triệu HKD, không đòi ngoại ngữ hay kinh nghiệm quản lý, gần Việt Nam hơn
Vì sao chuyện này quan trọng hơn một tin tức
Một chương trình đóng không có nghĩa nó biến mất khỏi internet. Bài viết cũ vẫn xếp hạng cao trên Google. Tài liệu bán hàng cũ vẫn được gửi đi. Và người mua vẫn đặt cọc cho thứ không còn tồn tại.
Trước khi ký bất cứ hợp đồng nào, hãy hỏi ngày cập nhật của tài liệu đang được đưa cho mình. Người bán tử tế trả lời ngay. Người bán thứ đã đóng sẽ đổi chủ đề.